Γόνατο

Χονδροπάθεια γόνατος

Οι αρθρικές επιφάνειες σε όλες τις αρθρώσεις του σώματος μας καλύπτονται από χόνδρο. Όταν μιλάμε για χονδροπάθεια γόνατος αναφερόμαστε στη βλάβη του χόνδρου της άρθρωσης του γόνατος. Η χονδροπάθεια εξελίσσεται σε στάδια. Αρχικά παρουσιάζονται ρωγμές στο χόνδρο και στην πορεία μειώνεται το πάχος του.  Στο τελικό της στάδιο συχνά συνοδεύεται από οστεοαρθρίτιδα.

Αιτιολογια

Οι λόγοι που εμφανίζεται η χονδροπάθεια στο γόνατο ποικίλουν. Αναφέρονται κληρονομικοί παράγοντες, μετατραυματικά ύστερα από τραυματισμούς, καθώς και ανατομικές ιδιαιτερότητες που προκαλούν μεγαλύτερη επιβάρυνση ενός τμήματος της άρθρωσης. Τέλος μιλάμε για ιδιοπαθείς χονδροπάθειες όπου οι αιτίες δεν είναι πλήρως κατανοητές

Συμπτώματα

Εξαιτίας του γεγονότος ότι ο χόνδρος δεν έχει νεύρα, η βλάβη του δεν προκαλεί πόνο. Κατά κανόνα εξαιτίας της χονδροπάθειας παρουσιάζεται αύξηση του αρθρικού υγρού που γίνεται αντιληπτό ως πρήξιμο του γόνατος. Σε προχωρημένο στάδιο όπου το πάχος του χόνδρου μειώνεται πάρα πολύ δημιουργείται οστικό οίδημα και εμφανίζεται πόνος κατά τη φόρτιση της επιφάνειας

Διάγνωση

Η διάγνωση της γίνεται με τη βοήθεια μαγνητικής τομογραφίας όπου πραγματοποιείται απεικόνιση των μαλακών μορίων της άρθρωσης. Με την αρθροσκόπηση του γόνατος μπορεί ο χειρουργός να δει το την έκταση της βλάβης και καθώς και το ακριβές στάδιο της χονδροπαθειας. Η ακτινογραφία δίνει επιπλέον πληροφορίες για την άρθρωση του γόνατος άλλα δεν αποτελεί διαγνωστικό μέσο.

Θεραπεία

Η θεραπεία της χονδροπαθειας εξαρτάται από στάδιο της χονδροπαθειας, την έκταση της βλάβης, το ακριβές σημείο όπου εμφανίζεται καθώς και τα συνοδά προβλήματα της άρθρωσης. Η θεραπευτική προσέγγιση πρέπει να είναι εξατομικευμένη και συνυπολογίζονται όλοι οι παραπάνω παράγοντες! Στα πρώτα στάδια εκτός από τη συμπωματική αντιμετώπιση με αντιφλεγμονώδη και  παγοθεραπεία. Με μείωση σωματικού βάρους και εξειδικευμένη φυσικοθεραπεία μπορεί να μειωθεί η φόρτιση της περιοχής με τη βλάβη. Με τη χορήγηση συμπληρωμάτων διατροφής και ενδοαρθρικές ενέσεις υαλουρονικού οξέος ή αυτολόγων ενεργοποιημένων αιμοπεταλίων (PRP) προστατεύεται ο χόνδρος απο την περαιτέρω καταστροφή του.

Όταν το αποτέλεσμα της συντηρητικής θεραπείας δεν είναι ικανοποιητικό ή σε περίπτωση σοβαρών χόνδρινων βλαβών επιλέγονται διάφοροι μέθοδοι χειρουργικής αποκατάστασης, οι οποίες διενεργούνται αρθροσκοπικά. Επιλέγονται κατά περίπτωση η τεχνική των μικροκαταγμάτων με ή χωρις χρηση fleece κολλαγονου, που αποσκοπεί στην αναγέννηση του χόνδρου, οι μεταμοσχεύσεις αυτόλογων χονδροκυττάρων (ACT) ή η μεταφορά οστεοχόνδρινων υγιών μοσχευμάτων (ΟΑTS). Κατά την ίδια επέμβαση αντιμετωπίζονται και τα συνοδά προβλήματα της άρθρωσης του γόνατος που μπορεί να επηρεάζουν τη χονδροπαθεια.

Μετά την επέμβαση δίνονται οι κατάλληλες οδηγίες στον ασθενή για την προστασία της άρθρωσης και τον χρόνο που απαιτείται για να επουλωθεί ο ιστός. Ιδιαίτερη σημασία δίνεται στην αποφυγή φόρτισης του εγχειρισμένου γόνατου κατά τη στάση ή τη βάδιση, λαμβάνοντας υπόψη την ηλικία και τις καθημερινές συνήθειες του ασθενή, καθώς και το βαθμό της χονδροπάθειας.

Οστεοαρθρίτιδα γόνατος

Η Οστεοαρθρίτιδα του γόνατος είναι η εκφυλιστική ασθένεια της άρθρωσης του γόνατος  που εξελίσσεται σε στάδια στην οποία επηρεάζονται οι αρθρικές επιφάνειες αλλά και τα μαλάκα μόρια της άρθρωσης. Στις αρθρικές επιφάνειες καταστρέφεται σταδιακά ο χόνδρος, πρώτα λεπταίνει και σιγά σιγά εξαφανίζεται. Παράλληλα δημιουργείται μια φλεγμονή στα μαλακά μόρια και ο αρθρικός θύλακος και ο αρθρικός υμένας σκληραίνουν και μαζεύουν και δημιουργούνται οστικά μορφώματα, τα οστεόφυτα που περιορίζουν το εύρος της κίνησης της άρθρωσης.

Αίτια

Τα αίτια της οστεοαρθρίτιδας σε μεγάλο βαθμό δεν είναι γνωστά. Στην πρωτοπαθή ή ιδιοπαθή οστεοαρθρίτιδα δεν υπάρχει διασαφηνισμένη σχέση αιτίας και αποτελέσματος. Έναν σημαντικό ρόλο φαίνεται να παίζει η κληρονομικότητα, ο τρόπος ζωής και το βάρος. Στη δευτεροπαθή οστεοαρθρίτιδα τα πράγματα είναι διαφορετικά. Μπορεί να οφείλεται σε κάποιο παλιό τραυματισμό, δηλαδή μετατραυματική, σε ανατομικές ιδιαιτερότητες πχ  αλλαγές στον άξονα του κάτω άκρου ή ακόμα σε συστημικές ασθένειες όπως ρευματοπάθειες

Συμπτώματα

Τα σημαντικότερα συμπτώματα είναι ο πόνος και ο περιορισμός του εύρους της κίνησης. Επιπλέον η άρθρωση πρήζεται είναι ζεστή και κατά την κίνηση τρίζει. Η ασθένεια εξελίσσεται σε στάδια. Στην αρχή ο πόνος δεν είναι πολύ έντονος εμφανίζεται σε μεγάλη καταπόνηση και το εύρος της κίνησης δεν είναι πολύ περιορισμένος. Στην πορεία της ασθενείας ο πόνος γίνεται εντονότερος με μικρή καταπόνηση και το εύρος της κίνησης μειώνεται σημαντικά.

Διάγνωση

Πρωτίστως λαμβάνεται ιατρικό ιστορικό του ασθενούς και ακολουθεί η κλινική εξέταση. Το ενδιαφέρον επικεντρώνεται στις δυνατότητες κίνησης και στις αντίστοιχες ενοχλήσεις και περιορισμούς. Η ακτινογραφία δίνει μία σαφή απεικόνιση της κατάστασης της άρθρωσης του γόνατος. 

Θεραπεία

Η αντιμετώπιση της οστεοαρθρίτιδας εξαρτάται από το στάδιο που βρίσκεται. Στα πρώτα στάδια ενδείκνυται η συντηρητική αντιμετώπιση με τη χορήγηση αντιφλεγμονωδών φαρμάκων, σωματική άσκηση και φυσιοθεραπεία καθώς ενδοαρθρικές εγχύσεις. Σκοπός της θεραπείας είναι η μείωση του πόνου και η διατήρηση της κινητικότητας

Όταν το στάδιο είναι προχωρημένο και ο πόνος δεν υποχωρεί έρχεται η ώρα της χειρουργικής αντιμετώπισης. Η  ενδεδειγμένη επέμβαση είναι η αρθροπλαστική γόνατος